Cần sớm có khung pháp lý về cho vay ngang hàng

Sự xuất hiện ngày càng dầy đặc các sản phẩm ví điện tử, trung gian thanh toán, đặc biệt là các công ty hoạt động theo mô hình cho vay trực tuyến không qua ngân hàng - còn được gọi là cho vay ngang hàng (P2P) đòi hỏi việc nghiên cứu khung pháp lý cho hoạt động P2P cần được chủ động triển khai.

Tuy mới xuất hiện mới xuất hiện vài năm qua nhưng đến nay đã có tới trên 40 công ty hoạt động trong lĩnh vực cho vay ngang hàng (P2P) tại thị trường Việt Nam. Với nhiều ưu điểm, thông qua các đơn vị triển khai P2P, các cá nhân có thể vay tiền nhanh với các khoản tiền nhỏ và trong thời gian ngắn thông qua đăng ký qua internet. Theo một số liệu từ Ngân hàng Thế giới, với việc có trên 70% lượng người dân không được tiếp cận với các dịch vụ tài chính chính thức khá, trong khi tỉ lệ sử dụng internet, smartphone tăng mạnh và nhu cầu tiêu dùng cũng ngày càng gia tăng, Việt Nam trở thành thị trường hấp dẫn đối với các doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực P2P.

Tuy nhiên chính sự phát triển quá nhanh, quá mạnh của P2P chỉ trong một thời gian ngắn khiến hoạt động này tiềm ẩn nhiều rủi ro. Đáng chú ý tại Việt Nam hiện nay, hoạt động cho vay ngang hàng chưa được pháp luật điều chỉnh. Người cho vay và nhà đầu tư chỉ dựa vào niềm tin, sự tín nhiệm khi đăng nhập vào hệ thống do các công ty ứng dụng công nghệ thành lập. Sự tồn tại của P2P có nguy cơ vi phạm qui định quản lý hoạt động ngân hàng truyền thống. Nếu xảy ra rủi ro sẽ ảnh hưởng nhất định tới sự ổn định của hệ thống tài chính.

Hơn nữa, sự lỏng lẻo này khiến P2P có khả năng trở thành công cụ cho các loại tội phạm tiến hành trốn thuế, rửa tiền. Nguyên nhân là do hoạt động cho vay ngang hàng không chịu sự kiểm soát của hệ thống ngân hàng truyền thống và các khoản vay có thể mua bán qua thị trường thứ cấp, khiến cơ quan chức năng khó kiểm soát nguồn gốc luồng tiền, danh tính, mục đích như các khoản gửi tiền và sử dụng tiền vay truyền thống.

Bên cạnh đó theo nghiên cứu mới đây về P2P của nhóm tác giả Ths Lê Anh Tùng (Đại học Kinh tế, Đại học Quốc gia Hà Nội), Ths Phạm Mai Ngân (Ngân hàng Xuất nhập khẩu Hàn Quốc) và TS Nguyễn Thị Kim Oanh (HSB, Đại học Quốc gia Hà Nội và QUT, Australia), sự kết hợp kỳ hạn của khách hàng vay và nhà đầu tư kiến cho các khoản đầu tư P2P phần lớn có tính thanh khoản thấp. Có khả năng nhà khai thác P2P phát triển thị trường thứ cấp cho phép nhà đầu tư thanh lý khoản đầu tư bằng cách bán khoản vay cho nhà đầu tư khác. Sự sắp xếp thị trường thứ cấp này tương đối hạn chế. Điều này hoàn toàn đúng nếu nhà khai thác P2P công bố thông tin về người vay và tiến trình trả nợ vay. Nếu các khoản vay với thông tin không tối ưu, khả năng thanh khoản sẽ thấp.

Chưa kể hoạt động P2P cũng dễ bị lợi dụng, biến tướng thành huy động tài chính đa cấp, lừa đảo, cho vay nặng lãi. Một số đối tượng có thể lợi dụng mô hình P2P để thực hiện hành vi bất hợp pháp (hoạt động tín dụng đen, cho vay nặng lãi, cầm đồ biến tướng, tài chính đa cấp…), đưa ra các quảng cáo sai sự thật, hứa hẹn lợi nhuận cao, lãi suất cạnh tranh, để lừa đảo, chiếm dụng vốn của người tham gia.

Theo đánh giá của nhóm nghiên cứu, bài học về các dịch vụ tương tự, như bán hàng online, gọi xe ôm, xe tắc xi, cho thuê phòng, bán bảo hiểm, bán dịch vụ du lịch, vé máy bay… cho thấy hoạt động P2P là trào lưu khó cưỡng ở thị trường Việt Nam. Vấn đề là thời điểm và hành động của nhà quản lý và công chúng đón nhận dịch vụ này như thế nào sẽ góp phần quyết định thời điểm và tần suất phủ sóng của dịch vụ. “Nghiên cứu khung pháp lý cho hoạt động P2P cần được chủ động triển khai. Thay vì tư duy không thừa nhận hay cấm đoán, sử dụng khung pháp lý kiểm soát và hạn chế rủi ro là cách tiếp cận được lựa chọn trong hội nhập quốc tế và cơ chế kinh tế thị trường” - nhóm nghiên cứu đưa nhận định.

2.253 
Click vào đây để xem danh sách 2.919 Tuyển dụng ngân hàng đang tuyển dụng hoặc nhận thông báo thường xuyên thông tin về Tuyển dụng ngân hàng
Click vào đây để xem danh sách 2.919 Tuyển dụng ngân hàng đang tuyển dụng hoặc nhận thông báo thường xuyên thông tin về Tuyển dụng ngân hàng

Lê Quốc Hùng Hoàng Nhật Anh Phùng Việt Hưng Nguyễn Trung Hiếu Phạm Nguyễn Toàn Nghĩa Nguyễn Việt Cường Đào Trọng Quân Nguyễn Viết Dũng Nguyễn Đình Long Nguyễn Minh Quân Trương Ngọc Khánh Nguyễn Đức Thống Lê Văn Phi nguyễn huy hoàng Mai Hồng Quân Nguyễn Trung Hiếu Lê Đức Bảy Thái Nguyễn Việt Hoàng Thành Long Tô Xuân Thành Chí Hoàng Văn Nhất Đỗ Quốc Quang Huy Phạm Duy Thắng Ngô Anh Tuấn Nguyễn Anh Tuấn Vũ Minh Quang Nguyễn Thị Thanh Hàng Lê Thanh Thảo Nguyễn Thị Ngọc Tươi Nguyễn Thị Cẩm Nhung Lê Thị Hồng Trang Bùi Thị Thanh Huyền Trương Thị Kim Tiền Nguyễn Mỹ Ngọc Đinh Thị Duyên Lê Thị Thu Thảo Đỗ Thùy Ngân Nguyễn Trương Ngọc Thi Lê Thị Liên Châu Mỹ Ngọc Nguyễn Huỳnh Tú Quỳnh Lê Thị Lệ Huyền Nguyễn Thị Ý Nhi Trần Ngọc Thùy An Phạm Hoàng Thanh Vy Nguyễn Trần Quỳnh Trang Phan Thuỳ Uyên Linh Thạch Thị Thu Phạm Ngọc Quỳnh Như Nguyễn Thị Thanh Tuyết Hoàng Thị Vân Anh Ngô Thị Ánh Tuyết Lê Thanh Thảo Lý Thị Thanh Sang Chastine Enriquez LƯƠNG THỊ KIM THOA Ngô Thanh Khánh Vân Huỳnh Thị Diễm Quỳnh Hồ Phương Thảo Lê Thị Lan Anh Lê Thị Tuyết Chu Mai Linh Nguyễn Thị Nga Nguyễn Thị Chiêu Đan Huỳnh Thu Ngân Thư Nguyễn Ngọc Minh Thư Vũ Hồng Ngọc Trương Cẩm Chi Nguyễn Thị Hồng Quyên Lê Thị Kiều Khanh Nguyễn Huỳnh Quý Duyên Trần Thị Ngọc Bích Đường Huyền Trang Nguyễn Khánh Linh Nguyễn Thị Hoa Lâm Thành Nhụy Hoa Thủy Cầm Nguyễn Vũ Hoàng Thị Thùy Dung Nguyễn Thị Thanh Mai Dương Lê Gia Hợp Hoàng Thị Hằng Nguyễn Thị Thanh Loan Phạm Diệp Hoàng Vy Lương Thị Minh Thi Võ Nguyễn Duyên Hảo