Không thấy triết lý trong dự án Luật Giáo dục

Sau khi các đại biểu nêu quan điểm, Bộ trưởng Phùng Xuân Nhạ cho hay đã chỉ đạo nghiên cứu để tạo sự thống nhất về triết lý giáo dục.

Ngày 15-11, Quốc hội dành một buổi sáng để thảo luận về dự án Luật Giáo dục (sửa đổi). Giữa hàng loạt vấn đề nóng của ngành, nhiều đại biểu (ĐB) dành sự quan tâm đặc biệt tới triết lý giáo dục.

“Chim chích vào rừng rậm”

ĐB Phạm Trọng Nhân (Bình Dương) cho rằng không quá khó để tìm một câu khẩu hiệu trong các trường học. Thế nhưng trong hàng chục câu khẩu hiệu được nêu trong một công văn của Bộ GD&ĐT, có câu khẩu hiệu nào “đủ cô đọng và khái quát ở tầm tư tưởng để trở thành triết lý giáo dục của Việt Nam?”.

Ông Nhân cho rằng triết lý giáo dục được xây dựng trên bốn trụ cột chính là đối tượng, mục tiêu, nội dung và phương pháp giáo dục. “So sánh mục tiêu, nội dung và phương pháp giáo dục của dự thảo với Luật Giáo dục được Quốc hội thông qua cách đây 20 năm dường như không thay đổi gì nhiều” - ông nói.

Cạnh đó, bốn trụ cột để hình thành triết lý giáo dục trong dự luật đã rõ ràng, có nhiều điểm hay nhưng toàn bộ điều khoản sau đó không xoay quanh bốn trụ cột này mà hầu như chỉ tập trung giải quyết các sự vụ, sự việc.

“Nội dung, phương pháp giáo dục từ nhiều năm qua vấp phải không ít phản ứng của xã hội. Nguyên Bộ trưởng Bộ GD&ĐT Phạm Vũ Luận từng thừa nhận phương thức giáo dục của chúng ta hiện nay như 50-60 năm qua” - ông Nhân nói và nhận định “cỗ máy giáo dục” vẫn chưa có nhiều thay đổi để thích ứng với gia tốc ngày càng nhanh của xã hội.

Cũng theo ông Nhân, một trong những mục tiêu của giáo dục là hội nhập quốc tế nhưng toàn bộ dự luật không có bất kỳ điều khoản nào quy định ngoại ngữ là một công cụ bắt buộc, hình thành nền tảng cơ bản nhất cho hội nhập. Tuy các em được học tiếng Anh từ rất sớm nhưng nhiều trường hợp không thể sử dụng được tiếng Anh sau khi tốt nghiệp THPT…

Trong khi đó, ĐB Phạm Trí Thức (Thanh Hóa) cho hay ông thật sự hoang mang khi đọc bốn điều về mục tiêu giáo dục. “Tôi thấy tập trung tất cả ngôn từ đúng, hay, đẹp nhưng tôi lo khi cụ thể hóa thành phương pháp giáo dục, chương trình giáo dục chúng ta sẽ như “chim chích vào rừng rậm”, rất khó” - ông Thức nói và cho rằng các khái niệm quá nhiều như vậy thì không biết triết lý giáo dục nằm ở đâu.

Giải trình sau đó, Bộ trưởng Bộ Giáo dục Phùng Xuân Nhạ cho hay Bộ đã chỉ đạo một nhóm nghiên cứu ở đề tài cấp quốc gia, sẽ nghiên cứu một cách thật sự, cẩn thận để tạo sự thống nhất cao về triết lý giáo dục, từ đó có định hướng trong chỉ đạo các hoạt động của giáo dục tới đây.

Không thấy triết lý trong dự án Luật Giáo dục - ảnh 1
Các đại biểu biểu quyết thông qua Luật Bảo vệ bí mật nhà nước. Ảnh: TTXVN

Lấy học sinh ra làm chuột bạch

ĐB Dương Minh Tuấn (Bà Rịa-Vũng Tàu) dành cả phần thảo luận của mình chỉ bàn về vấn đề thực nghiệm.

Theo ĐB Tuấn, thời gian qua vấn đề thí điểm, thực nghiệm của ngành giáo dục có một số chỗ không đạt yêu cầu. “Lấy học sinh (HS) ra làm chuột bạch, được thì tốt, không được thì không biết HS đi về đâu vì sai một ly là đi một dặm” - ĐB Tuấn nói.

Theo vị ĐB, từ kỳ họp trước ông đã đề nghị các chương trình thí điểm, thực nghiệm phải được Quốc hội hoặc Ủy ban Thường vụ Quốc hội thông qua trước khi triển khai. Kiến nghị này đã được ban soạn thảo đưa vào nội dung dự thảo lần này. Tuy nhiên, cách viết lòng vòng, không thể hiện sự cầu thị. “Dự thảo quy định: “Chính phủ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội trước khi quyết định việc áp dụng đại trà đối với chính sách mới trong giáo dục đã được thí điểm thành công”. Điều này có nghĩa là chỉ khi nào áp dụng đại trà mới trình xin ý kiến, còn thí điểm thì không. Như vậy, ban soạn thảo vẫn giữ nguyên quan điểm việc thực nghiệm, thử nghiệm không cần thông qua Ủy ban Thường vụ Quốc hội” - ông nói.

Ông Tuấn cũng thể hiện sự bức xúc trước thực tế chương trình VNEN (mô hình trường học mới tại Việt Nam - PV) tốn bao nhiêu tiền nhưng hết giai đoạn 2015-2016 không có tổng kết. “Công việc diễn ra do nóng vội, tập huấn chưa đầy đủ, những bất cập này trong chương trình VNEN đã được Bộ GD&ĐT nghiêm túc rút kinh nghiệm. Thế nhưng HS đi về đâu?”.

Ông Tuấn sau đó đề nghị nếu ban soạn thảo không tiếp thu ý kiến ĐB cũng phải nói rõ lý do, “đừng viết lòng vòng”.

ĐB Cao Đình Thưởng (Phú Thọ) lại đề nghị cần phải đầu tư cho “máy cái” của giáo dục là các trường sư phạm. “Nếu đào tạo bác sĩ phải mất 6-7 năm thì đào tạo mầm non không nhất thiết phải bốn năm. Có thể 2,5-3 năm nhưng phải chọn được cô giáo trẻ, đẹp, có sức khỏe, năng lực và có năng khiếu để các cháu có điều kiện tiếp cận ngay từ thời còn trẻ thơ đối với nền học vấn của mình sau này” - ông Thưởng nhấn mạnh.

ĐB cũng nhận định giáo dục đang phức tạp hóa những vấn đề hết sức đơn giản. “HS lớp 1 chỉ cần đạt mục tiêu biết đọc biết viết, HS phổ thông chỉ cần biết kiến thức phổ thông. Nhưng hiện nay ta đang hàn lâm hóa…” - vị ĐB nói và cho rằng nguyên nhân trên do người lớn nghĩ ra quá nhiều điều để nhồi nhét vào bộ óc còn non nớt của trẻ, làm cho việc học tập trở thành áp lực, gánh nặng quá lớn. Từ đó vị ĐB cho rằng không thể bắt trẻ học để trở thành “ông nọ, bà kia” khi các cháu không thích và không đủ năng lực.

Đề xuất hết lớp 9 có thể học lên cao đẳng

Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH (ĐB Quốc hội Hà Nội) Lê Quân dành toàn bộ thời gian phát biểu về việc phân luồng trong giáo dục. Ông cho rằng các em hết 15 tuổi mà không có khả năng học THPT thì vào học nghề. Ông cho biết xu hướng trên thế giới là gia nhập thị trường lao động rất sớm. Nếu các em theo học phân luồng sớm, hết THCS vào học nghề thì 18-19 tuổi các em đã gia nhập thị trường lao động. Sau đó các em có thể học liên thông 1-2 năm để lấy bằng đại học.

Đây là một mô hình rất thành công tại các quốc gia như Nhật Bản, Hàn Quốc hay Đài Loan, thậm chí các quốc gia phát triển như Pháp.

“Nếu chúng ta giải quyết phân luồng tốt thì cũng như đang giải quyết vấn đề kéo dài tuổi nghỉ hưu” - ông Quân nói thêm.

Ông Quân đề nghị dự thảo nên quy định theo hướng THCS không chỉ học lên trung cấp mà có thể học lên thẳng cao đẳng. Vừa qua Bộ LĐ-TB&XH đã thí điểm mô hình học hết chín năm lên học cao đẳng. “Chương trình 3-4 năm thiết kế tổng thể cả văn hóa, cả kỹ năng nghề, các em 18-19 tuổi đúng luật lao động gia nhập thị trường và rất hiệu quả” - ông Quân nói.

ĐỨC MINH - VIẾT LONG

Theo Báo Pháp Luật Việt Nam (baophapluat.vn)
2.140 

Đặng Khánh Hùng Trần Mạnh Chung Nguyễn Minh Việt Nguyễn Hùng Dương Phạm Văn Chính Trần Bảo Hoàng Huỳnh Gia Bảo Nguyễn Minh Tuấn Công Huy Phạm Phạm Minh Tuấn Nguyễn Trí Dũng Trần Trúc Lê Quỳnh Ngô Hiệp Ý Phan Tuấn Đạt Nguyễn minh hải Lương Hoàng Dương Mai Việt Huy Lê Quang Định Lâm Quốc Việt Trần Xuân Tú Trần Thế Anh Minh Phương Tạ Quang Vinh Trịnh Tuấn Anh Mai Duy Toàn Trịnh Minh Đăng Trương Vô Kỵ Ngô Văn Đài Tô Vĩ Toàn Đặng Thị Kiều Trinh Vũ Phương Trà Đoàn Huỳnh Thu Trang Nguyễn Thị Cẩm Tú Trần Nguyễn Mỹ Duyên Ngô Thúy Hoa Trần Thị Dinh Nguyễn Thị Huệ Lê Hoàng Trâm Phạm Thị Hồng Ngân TRẦN MINH THẢO Nguyễn Thị Phượng Trần Thị Dinh Trương Ngọc Như Tiến Thị Thu Huyền Quỳnh Lam Đỗ Thị Hà Bùi Thị Thùy Dung Ngô Vũ Thảo Vy Nguyễn Ngọc Tú Dương Thị Bích Hồng Phan Văn Tú Vũ Thuỷ Tiên Lê Thị Thúy Duy Ngô Nguyễn Thiên Duyên Trịnh Thị Xuân Thủy Phạm Thị Quy Đào Thị Thu Hồng Bùi Thị Hồng Nguyên Trần Thị Hậu Huỳnh Thùy Như Huỳnh Nguyễn Kim Phượng Phạm Thị Trà My Trương Thị Bích Trâm Đào Thị Khánh Linh Phùng Thị Hồng Ngọc Trần Thị Diễm Hằng Lê Thị Hoài Thu Nguyễn Thị Ngọc Thảo Nguyễn Thanh Thủy HỒ NGUYỄN PHƯƠNG NGHI Nguyễn Thanh Tú Nông Thị Vân Nguyễn Hà Anh Phạm Thị Ngọc Tuyết Cao Thị Diệu Nguyễn Thị Thanh Hải Đào Thị Kiều Diễm Phương Nghi Văn Thị Phương Phạm Thị Phương Thanh Nguyễn Thị Lan Đỗ Thanh Hương Đỗ Thị Hường Phạm Thị Chuyền Nguyễn Thị Tuyết Trinh Nguyễn Hồng Nhi Lê Diễm Hương Trần Thu Thảo Trần Thị Ngọc Diễm Nguyễn Kim Khoa Nguyễn Thị Hằng Hoàng Kiều Thu Ma Thị Bích Ngọc Võ Minh Thư Đinh Vũ Mai Anh Trần Thị Hằng Nguyễn Thị Vân Hồng Lê Diệu Linh Tiêu Hồng Tú My Hoàng Thị Kim Nhung Nguyễn Thị Mai Thùy Phạm Thị Thu Hương Nguyễn Thị Đào Nguyễn Phương Thảo Nguyễn Thủy Tiên Trần Thị Ngọc Phương Linh Thị Chinh Lưu Nhật Mai Trần Thị Linh Nguyễn Thị Lệ Hằng Nguyễn PhươngAnh Võ Thị Kim Chi Hồ Cảnh Xuân Diệp Thị Thu Hằng Châu Thị Mỹ Duyên Nguyễn Bảo Duyên Đặng Ái Duy Đặng Thanh Nhật Vy Đỗ Thị Mai Võ Thị Cẩm Mỹ Đỗ Huyền Trân Võ Thị Ly