Sự khác nhau giữa tranh cãi và phản biện

Các ý kiến của bạn thường được đánh giá là cãi chày cãi cối…, vậy làm sao để những lần phát biểu của bạn mang tính xây dựng và được lắng nghe?

Để có tư duy phản biện tốt, hãy biết lắng nghe

Chị Nguyễn Lê Anh, nhà huấn luyện doanh nghiệp từ Công ty Action Coach, chia sẻ: “Trước khi phát biểu hay đóng góp ý kiến, bạn phải trả lời câu hỏi mục đích phản biện của bạn là gì? Nếu câu trả lời chỉ để chứng minh ý kiến của bạn đúng và người khác sai thì kết quả cuối cùng của quá trình tranh luận là chỉ để thỏa mãn cái tôi của chính bạn, chứ không vì phản biện để cho mọi người tiến bộ hơn, hay dự án kia tốt hơn.

Mặc khác, cho dù mục đích ban đầu của bạn tốt, nhưng kỹ năng giao tiếp chưa tốt, khiến quá trình truyền đạt thông tin bị hiểu lầm, cũng khiến cho kết quả cuối cùng của quá trình phản biện đi lệch hướng. Vì thế, để có tư duy phản biện tốt, cần phải có tâm thế tốt, kỹ năng giao tiếp tốt, và kỹ năng quan trọng nữa là biết lắng nghe.

Sự khác nhau giữa tranh cãi và phản biện  - ảnh 1

Để có tư duy phản biện là quá trình rèn luyện cả về kiến thức, bản lĩnh và thái độ trong giao tiếp

“Tư duy phản biện là phải học. Chúng ta không thể nghĩ gì nói nấy, nói để thỏa mãn ý thích. Trước khi tham gia tranh luận, người phát ngôn phải hiểu được vấn đề, đồng thời có kiến thức chuyên môn vững ở lĩnh vực đó. Có như thế, quá trình phản biện mới chính xác, rõ ràng, thuyết phục người nghe. Phản biện phải dựa trên các luận chứng, luận cứ cụ thể, đừng cãi dựa vào cảm giác yêu - ghét, dễ trở thành ngụy biện, cãi chày cãi cối. Để có tư duy phản biện, cần phải học”, tiến sĩ tâm lý Lý Thị Mai góp ý.

Muốn “cãi” phải có quy trình

Chuyên gia tâm lý học đường Lý Minh Huân (Trường ĐH Sư phạm TP.HCM) nêu quan điểm: Như thế nào là cãi, như thế nào là phản biện tùy thuộc vào thái độ của người tham gia tranh luận. Nếu cả đối tượng được góp ý và người góp ý không có cùng một xuất phát điểm, dễ xảy ra xung đột quan điểm, và quá trình tranh cãi không bao giờ dứt. Chính vì thế, muốn quá trình phản biện có kết quả, hiệu quả và mang tính góp ý xây dựng cần có những quy tắc tranh luận. Khi phát biểu phải dựa trên dẫn chứng cụ thể, nói có sách, mách có chứng, số liệu, tài liệu... là cán cân tạo nên sức mạnh cho đóng góp của bạn.

Thái độ trong giao tiếp cũng rất quan trong, nói chuyện phải lịch sự, có ngọn có nguồn, xưng hô lễ phép. Trước khi phát biểu phải xin phép được nói, xin phép được có ý kiến. Cần có quy định về thời điểm được phát biểu, góp ý. Chẳng hạn trong cuộc họp, sếp sẽ là người điều phối chương trình, lúc nào là phần nghe thông tin, lúc nào là phần phản biện… để mọi người chú ý.

Đối với người trẻ, đặc biệt là học sinh, sinh viên, cần kìm chế, tránh háo thắng... sẽ dễ bị đánh giá là thiếu tôn trong, thiếu kỹ năng giao tiếp khi phát biểu. Cần chú ý, lắng nghe trước khi phát biểu.

Theo Thanh Niên
3.278 

Lương Thế Tài Nguyễn Đức Anh Bùi Trường Thông Lư Minh Quân Nguyễn Hồ Thạch Đào Kim Bảo Lê Hải Nam Nguyễn Văn Nam Phạm Quý Cảnh Ưng Ngọc Quốc Thái Phạm Ngọc Bằng Nguyễn Tấn Tài Nguyễn Mạnh Đức Phạm Thanh Xuyên Nguyễn Phạm Đông Thuần Tô Ngọc Hưng Đặng Đăng Khoa Mạc Bảo Khương Đoàn Hữu Phúc Trương Văn Huấn Huỳnh Duy Tân Nguyễn Tuấn Anh Bùi Đức Chiến Trần Luật Nguyễn Trung Chính Nguyễn Tuấn Hà Đỗ Hoài Thanh La Quốc Phong Nguyễn Duy Khánh Nhật Đào Thị Bích Phương Trần Thị Hải Trần Huỳnh Như Mạc Thị Thu Hà Nguyễn Khánh Huyền Đặng Thị Thanh Phương Bùi Thị Ngọc Anh Nguyễn Thị Phương Thảo Lai Tú Quyên Phạm Sao Chi Hồ Tấn Phát Nguyễn Ngọc Mai Trần Thị Thu Thảo Trần Hương Thuỳ Trâm Đoàn Thị Tuyết Mai Cấn Thị Mỹ Duyên Nguyễn Hải Anh Nguyễn Ngọc Thanh Thảo Ngô Trần Thuý Vân Thái Thụy Phương Thảo Nguyễn Mai Anh Hoàng Thị Thùy Nguyễn Thị Tuyết Mai thân thu hằng Trần Hương Giang Nguyễn Vũ Trúc Quỳnh Trần Thị Bảo Tem Vũ Thị Dung Trần Thị Hồng Nhung Lại Thị Huyền Lê Vũ Hoàng Hiếu Triệu Hoài Trinh Trần Thanh Ngân TRẦN THỊ KIM PHƯỢNG Phạm Huỳnh Nhật Quỳnh Anh Minh Hoà Đào Như Quỳnh Võ Hà Băng Nguyễn Thị Minh Thúy Mai Thị Thuỳ Linh Nguyễn Thị Kiều Oanh Nguyễn Hồng Diệp Tống Thị Hằng Phương Thảo Nguyễn Lê Thị Ngọc Yến Nguyễn Thị Mỹ Hương Lê Thị Huyền Trinh Trần Thị Bạch Vân Nguyễn Thanh Nga Bùi Thị Thu Hà Phạm Thị Vui Nguyễn Thị Thúy Huỳnh Hồng Phúc Trần Quyên Nguyễn Hồng Hạnh Lê Thị Bích Huyền Lily Chiem Trương Thị Kiều Loan Nhung Dương Lê Trúc Giang Đàm Thị Lan Hương Trần Thị Thanh Nga Hà Thị Ái My Trương Tú Mỹ Văn Thị Kiều Trinh Trương Vũ Phương Nga Trần Thị Đoan Phượng Phạm Thị Thu Hà