Tránh “nhầm lẫn” vi bằng với văn bản được công chứng

Không được lập vi bằng để xác nhận sự kiện, hành vi liên quan đến đất đai, tài sản không có giấy chứng minh quyền sử dụng, quyền sở hữu theo quy định của pháp luật nhằm mục đích chuyển quyền sử dụng, quyền sở hữu...

Theo Cổng thông tin điện tử Bộ tài nguyên và môi trường. Ngày 22/5/2018, Sở tư pháp TP Hồ Chí Minh đã có công văn chỉ đạo các Trưởng văn phòng Thừa phát trên địa bàn TP nhất quán không lập vi bằng việc mua, bán nhà đất thông qua hình thức ghi nhận việc giao nhận tiền, lập vi bằng ghi nhận việc giao nhận tiền để che giấu mục đích không phù hợp với quy định của pháp luật theo chỉ đạo của Bộ Tư pháp.

Thừa phát lại cũng không được lập vi bằng để xác nhận sự kiện, hành vi liên quan đến đất đai, tài sản không có giấy chứng minh quyền sử dụng, quyền sở hữu theo quy định của pháp luật nhằm mục đích chuyển quyền sử dụng, quyền sở hữu.

Ảnh mang tính minh họa (nguồn internet)

Khi lập vi bằng, thừa phát lại phải giải thích rõ, đầy đủ về giá trị pháp lý của vi bằng do thừa phát lại lập cho người yêu cầu lập vi bằng biết, tránh “ngộ nhận” vi bằng với văn bản được công chứng, chứng thực.

Phân biệt vi bằng và giấy tờ công chứng

Vi bằng là văn bản do Thừa phát lại lập, ghi nhận sự kiện, hành vi được dùng làm chứng cứ trong xét xử và trong các quan hệ pháp lý khác (khoản 3, điều 2, Nghị định 135/2013/NĐ-CP). Hay nói theo cách hiểu thực tế thì Vi bằng là một tài liệu bằng văn bản có hình ảnh, video, âm thanh kèm theo (nếu cần thiết). Trong tài liệu đó, Thừa phát lại sẽ mô tả, ghi nhận lại hành vi, sự kiện lập vi bằng mà đích thân Thừa phát lại chứng kiến một cách trung thực, khách quan. Tài liệu này có giá trị chứng cứ trước Tòa án nếu các bên có phát sinh tranh chấp liên quan đến sự kiện, hành vi lập vi bằng.

Vi bằng và việc lập vi bằng của thừa phát lại có một số đặc điểm, yêu cầu sau: Hình thức của vi bằng là văn bản. Văn bản này phải do chính thừa phát lại lập, họ không được ủy quyền hay nhờ người khác lập và ký tên thay mình trên vi bằng; Việc lập vi bằng phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật về hình thức và nội dung của văn bản; Vi bằng ghi nhận các sự kiện, hành vi do thừa phát lại trực tiếp chứng kiến; đó là kết quả của quá trình quan sát trực quan và được phản ánh một cách khách quan, trung thực trong một văn bản do thừa phát lại lập; Vi bằng do thừa phát lại lập theo đúng trình tự, thủ tục quy định của pháp luật được xem là chứng cứ và có giá trị chứng minh; Vi bằng có thể được sao chép và được sử dụng làm chứng cứ lâu dài. Việc vào sổ theo dõi, lưu trữ vi bằng phải tuân thủ các quy định về bảo mật và lưu trữ.

Hoạt động lập vi bằng của thừa phát lại có những nét, những đặc điểm giống với hoạt động công chứng của công chứng viên kể cả về phương pháp tiến hành cũng như mục đích hoạt động.

Tuy nhiên, hoạt động lập vi bằng không phải là hoạt động công chứng. Nếu công chứng là việc công chứng viên thay mặt nhà nước để chứng kiến và công nhận tính xác thực của các văn kiện giấy tờ, các hợp đồng dân sự theo yêu cầu của khách hàng tại Văn phòng công chứng. Hoạt động lập vi bằng của thừa phát lại là lập các chứng thư (vi bằng) về những sự kiện, hành vi xảy ra ở mọi nơi mà ít bị khống chế về mặt không gian và thời gian.

Ví dụ: Để thấy sự khác nhau giữa hoạt động lập vi bằng và hoạt động công chứng như sau: Bên A và bên B ký hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Khi đó họ phải đến văn phòng công chứng, gặp chứng viên để thỏa thuận và ký kết hợp đồng trước sự chứng kiến của công chứng viên. Sau khi hợp đồng được ký kết với sự chứng thực của công chứng viên, khi hai bên ra khỏi văn phòng công chứng thì công chứng viên không nhất thiết phải quan tâm việc hợp đồng đó được thực hiện thế nào? việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất tiến hành ra sao? có vi phạm trong thực hiện các thỏa thuận không?

Từ đây có thể sẽ xuất hiện vai trò của thừa phát lại. Họ có thể sẽ chứng kiến và lập vi bằng về việc chuyển giao quyền sử dụng đất, lập vi bằng về những vi phạm xảy ra trong quá trình thực hiện hợp đồng... nếu các bên yêu cầu họ làm vậy.

Theo quy định hiện hành, về thẩm quyền thừa phát lại có quyền lập vi bằng đối với các sự kiện, hành vi theo yêu cầu của đương sự, trừ trường hợp mà pháp luật cấm hoặc chưa cho phép. Về phạm vi, hiện nay Thừa phát lại được lập vi bằng các sự kiện, hành vi xảy ra trên địa bàn tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương nơi đặt Văn phòng Thừa phát lại.

Theo quy định tại khoản 2 Điều 26 Nghị định số 61/2009/NĐ-CP thì: “Vi bằng chỉ ghi nhận những sự kiện, hành vi mà Thừa phát lại trực tiếp chứng kiến; việc ghi nhận phải khách quan, trung thực”. Như vậy, Thừa phát lại không được lập vi bằng để ghi nhận những sự kiện, hành vi mà mình không trực tiếp chứng kiến hoặc những sự kiện, hành vi chỉ thông qua lời kể của người khác. 

Anh Nga (tổng hợp)

Theo Kiểm sát
2.148 

Phạm Bá Khánh Lý Diên Phạm Văn Lực Nguyễn Thành Vinh Dương Tiến Vũ Nguyễn Văn Bảy Nguyễn Ngọc Giàu Huỳnh Văn Ý Nguyễn Văn Ngoan Hà Tuấn Duy Nguyễn Trọng Trường Lê Hồng Chiến Nguyễn Văn Toản Phạm Văn Vinh Nguyễn Minh Phúc Nguyễn Văn Tiến Đỗ Quang Vinh Đỗ Nguyễn Quốc Tùng Nguyễn Đức Minh Nguyễn Như Ý Nguyễn Phi Phụng Trần Thanh Hiếu Hoàng Ngọc Xuân Hoàng Trọng Tín Huỳnh Hoàng Thông Đặng Phúc An Phan TRọng Cường Nguyễn Ngọc Sơn Nguyễn Văn B Bùi Huy Hiển Ngô Như Cương Nguyễn Khắc Hải Nguyễn Thanh Ân Cái Phước Tri Nguyễn Nam Sơn Đăng Hoàng Trịnh Thị Phượng Quỳnh Đặng thi Nguyễn Nữ Chi Mai Vi Thị Ánh Mai Đinh Ánh Lan Nguyễn Thu Hà Phạm Thị Thúy Giang Nguyễn Thị Thanh Tuyền Nguyễn Thị Xuân Nguyễn Hương Lan Lương Thị Ngọc My Nguyễn Thị Thanh Ngân Nguyễn Thị Hồng Loan Hà Kim Tuyến Nguyễn Thị Xuân Phạm Thị Thu Thạnh Phạm Thị Thanh Trúc Nguyễn Xuân Lan Lương Thị Nhung Nguyễn Thị Mỹ Nhung Huỳnh Lê Thị Diệu Tú Tôn Diễm Như Nguyễn Yến Lê Thị Trà Giang Nguyễn Hằng Hoài Thương ngô Linh Trần Bích Quyền Nguyễn Thị Hoài Thương Nguyễn Lâm Tuyết Xuân Nguyễn Thị Thanh Hiền Bùi Thị Bảo Thoa Đặng Thị Mỹ Linh Trần Thị Hồng Vân Ngô Vũ Trà My Nguyễn Thị Kim Loan Hoàng Thị Thanh Vân Dương Mai Trang Hồ Thị Nguyệt Nguyễn Thị Ngọc Uyên Thái Thị Huỳnh Mai Nguyễn Thị Thu Mai Kim Khánh Linh Trương Thị Thu Đoàn Thị Linh Nguyễn Trần Bảo Linh Vũ Thị Trang Phạm Hồng Thắm Đào Thị Diện Hoàng Nguyễn Diệu Nga Hồ Trần Thanh Tâm Nguyễn Thị Ngọc Bích Trần Thị Hồng Phạm Thy Vân Anh Nguyễn Thị Thanh Quyên Phan Thị Thu Thảo